Ο Νόμος του Goodhart στις Επιχειρήσεις και την Πολιτική | Γράφει ο Γιάννης Στάθης
Ο Νόμος του Goodhart διατυπώνεται απλά ως εξής:«Όταν ένας δείκτης γίνεται στόχος, παύει να είναι καλός δείκτης».
Η φράση αυτή, που αποδίδεται στον Βρετανό οικονομολόγο Charles Goodhart, περιγράφει ένα φαινόμενο που εμφανίζεται συστηματικά τόσο στις επιχειρήσεις όσο και στην πολιτική λήψη αποφάσεων.
Η λογική πίσω από τον "νόμο"
Οι δείκτες (KPIs, στατιστικά στοιχεία, μετρήσεις απόδοσης) δημιουργούνται για να μας βοηθούν να κατανοούμε την πραγματικότητα. Όταν όμως αυτοί οι δείκτες συνδέονται άμεσα με ανταμοιβές, εξουσία ή πολιτικό κόστος, οι άνθρωποι προσαρμόζουν τη συμπεριφορά τους ώστε να «βελτιώνουν» τον δείκτη — όχι απαραίτητα την ουσία που αυτός υποτίθεται ότι μετρά.
Στις επιχειρήσεις, η υπερβολική έμφαση σε δείκτες απόδοσης (όπως πωλήσεις ή χρόνος εξυπηρέτησης) συχνά οδηγεί σε πρακτικές που βελτιώνουν τους αριθμούς αλλά υποβαθμίζουν την ποιότητα, την καινοτομία και την εμπιστοσύνη των πελατών.
Στην πολιτική, η επιτυχία συχνά μετριέται μέσω στατιστικών όπως η ανεργία ή η εγκληματικότητα. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε τεχνητή βελτίωση των αριθμών, χωρίς ουσιαστική αντιμετώπιση των κοινωνικών προβλημάτων.
Ο Νόμος του Goodhart υπενθυμίζει ότι οι δείκτες πρέπει να χρησιμοποιούνται ως εργαλεία κατανόησης και όχι ως αυτοσκοπός. Η πραγματική πρόοδος απαιτεί συνδυασμό ποσοτικών στοιχείων και ποιοτικής κρίσης.
Οι δείκτες είναι χρήσιμοι για παρακολούθηση, αλλά:
- επικίνδυνοι όταν γίνονται μοναδικός στόχος
- καλύτεροι όταν χρησιμοποιούνται μαζί με κρίση, ποιοτικά κριτήρια και πολλαπλά μέτρα.
Γιάννης Στάθης
Ιανουριος 2026


.gif)
.gif)
.gif)


